อาหารก่อนออกกำลังกายและหลังออกกำลังกาย ควรกินอะไร ก่อนกี่ชั่วโมง

โปรตีนและแคลอรี่โดยทีม Cleanfitอัปเดต อ่าน 6 นาที

ปลาดอร์รี่ราดพริกสามรส

สรุปสั้น

  • ก่อนออกกำลังกาย 3–4 ชั่วโมงกินมื้อปกติได้ ถ้าเหลือ 1–2 ชั่วโมงให้กินมื้อเล็กที่มีคาร์บเป็นหลัก เช่น กล้วยกับนม
  • หลังออกกำลังกายให้ได้โปรตีนราว 20–40 กรัม หรือ 0.25–0.4 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กก. ภายในราว 2 ชั่วโมง
  • ออกกำลังกายตอนเช้าท้องว่างก็ได้ งานทดลองพบว่าไขมันลดใกล้เคียงกับคนที่กินก่อน เลือกแบบที่ร่างกายสบาย

อาหารก่อนออกกำลังกายควรเป็นมื้อที่มีคาร์บเป็นหลัก ไขมันไม่มาก กินก่อนราว 1–4 ชั่วโมง ตามแนวทางร่วมของ ACSM, Academy of Nutrition and Dietetics และ Dietitians of Canada ปี 2016 ส่วนหลังออกกำลังกายให้ได้โปรตีนราว 20–40 กรัมภายในราว 2 ชั่วโมง ตามจุดยืนของ ISSN สำหรับคนออกกำลังกายทั่วไป ยอดโปรตีนรวมทั้งวันสำคัญกว่าการจับเวลาให้เป๊ะ

ในบทความนี้ (7 หัวข้อ)
  1. อาหารก่อนออกกำลังกาย จำเป็นไหม ไม่กินได้หรือเปล่า?
  2. ก่อนออกกำลังกายกี่ชั่วโมง ควรกินอะไรดี?
  3. อาหารก่อนวิ่ง ต่างจากก่อนเล่นเวทไหม?
  4. อาหารหลังออกกำลังกาย ควรกินอะไร ภายในกี่ชั่วโมง?
  5. อาหารคนออกกำลังกาย ทั้งวันควรกินยังไง?
  6. อาหารหลังออกกำลังกาย กินเยอะได้ไหม ถ้าหิวมาก?
  7. ไม่มีเวลาทำอาหารหลังออกกำลังกาย ทำยังไงดี?

อาหารก่อนออกกำลังกาย จำเป็นไหม ไม่กินได้หรือเปล่า?

ขึ้นกับว่าจะออกกำลังกายนานแค่ไหน และกินมื้อล่าสุดไปเมื่อไหร่ แนวทางร่วมของ ACSM, Academy of Nutrition and Dietetics และ Dietitians of Canada ปี 2016 ระบุว่าอาหารและเครื่องดื่มในช่วง 1–4 ชั่วโมงก่อนแข่งหรือก่อนฝึกหนักควรช่วยเติมคาร์บที่สะสมในร่างกาย และถ้าออกกำลังกายนานเกิน 60 นาที การกินคาร์บราว 30–60 กรัมต่อชั่วโมงระหว่างนั้นช่วยได้

ถ้าแค่เดินเร็วหรือเล่นเวทไม่ถึงชั่วโมง และมื้อก่อนหน้าห่างไม่มาก ส่วนใหญ่ไม่ต้องมีมื้อพิเศษ

ส่วนคนที่ชอบออกกำลังกายตอนเช้าก่อนกินข้าว งานทดลองของ Schoenfeld และคณะ ปี 2014 ให้ผู้หญิง 20 คนคุมอาหารและทำคาร์ดิโอครั้งละ 1 ชั่วโมง สัปดาห์ละ 3 วัน นาน 4 สัปดาห์ กลุ่มที่ออกตอนท้องว่างกับกลุ่มที่กินก่อนลดน้ำหนักและไขมันได้ไม่ต่างกัน เลือกแบบที่ร่างกายสบายได้เลย

ก่อนออกกำลังกายกี่ชั่วโมง ควรกินอะไรดี?

ยิ่งใกล้เวลาออกกำลังกาย มื้อยิ่งควรเล็กลงและย่อยง่ายขึ้น ใช้ตารางนี้เป็นแนวทาง

ก่อนออกกำลังกายกินแบบไหนตัวอย่าง
3–4 ชั่วโมงมื้อปกติ มีคาร์บ โปรตีน และผัก ไขมันไม่มากข้าวสวย 2 ทัพพี กับไก่ย่างซอสกระเทียม 160 kcal โปรตีน 32 g
1–2 ชั่วโมงมื้อเล็ก คาร์บเป็นหลัก โปรตีนเล็กน้อยกล้วย 1 ลูกกับนม 1 แก้ว หรือขนมปัง 1 แผ่นกับไข่ต้ม
ไม่ถึง 1 ชั่วโมงคาร์บย่อยง่ายนิดหน่อย หรือไม่กินก็ได้กล้วยครึ่งลูกถึง 1 ลูก
ช่วง 1–4 ชั่วโมงอิงแนวทางร่วมของ ACSM, Academy of Nutrition and Dietetics และ Dietitians of Canada ปี 2016 ตัวอย่างอาหารปรับตามความสบายท้องของแต่ละคน

ตัวเลขช่วยกะ: กล้วยหอมขนาดกลาง (ราว 118 กรัม) มีคาร์บราว 27 กรัม พลังงานราว 105 kcal ตาม USDA FoodData Central ส่วนข้าวสวย 1 ทัพพีราว 80 kcal ตามรายการอาหารแลกเปลี่ยนไทย

ช่วงใกล้ออกกำลังกาย เลี่ยงของทอด อาหารมันมาก และผักหรือถั่วปริมาณมาก เพราะย่อยช้า อาจจุกระหว่างเล่น ไอเดียของว่างพลังงานไม่สูงดูเพิ่มได้ที่อาหารว่างลดน้ำหนัก

อาหารก่อนวิ่ง ต่างจากก่อนเล่นเวทไหม?

ต่างกันเล็กน้อย ก่อนวิ่งท้องมักไวกว่า เพราะตัวกระเด้งขึ้นลงตลอด มื้อก่อนวิ่งจึงควรเบาและเว้นระยะนานกว่าหน่อย ถ้าวิ่งยาวเกินชั่วโมง เติมคาร์บระหว่างทางราว 30–60 กรัมต่อชั่วโมงตามแนวทางร่วมปี 2016 กล้วยหอมขนาดกลาง 1 ลูกก็ราว 27 กรัมแล้ว

ก่อนเล่นเวท กินมื้อที่มีโปรตีนด้วยได้ ISSN ระบุว่าโปรตีนกับการฝึกแบบมีแรงต้านได้ผลเสริมกันทั้งตอนกินก่อนและหลังฝึก และขนาดกับเวลาของมื้อก่อนฝึกมีผลว่าหลังฝึกต้องรีบกินโปรตีนแค่ไหน

อย่าลืมน้ำ จุดยืนของ ACSM เรื่องน้ำและการออกกำลังกาย ปี 2007 แนะนำให้เริ่มออกกำลังกายโดยดื่มน้ำพอมาตั้งแต่หลายชั่วโมงก่อน และระหว่างเล่นไม่ควรเสียน้ำจนน้ำหนักตัวลดเกิน 2% คนหนัก 60 กก. ก็ไม่ควรลดเกินราว 1.2 กก. ชั่งน้ำหนักก่อนและหลังออกกำลังกาย จะรู้ว่าตัวเองเสียเหงื่อแค่ไหน

อาหารหลังออกกำลังกาย ควรกินอะไร ภายในกี่ชั่วโมง?

จุดยืนเรื่องจังหวะการกินของ ISSN ปี 2017 ระบุว่าโปรตีนคุณภาพดีตั้งแต่หลังฝึกจนถึงราว 2 ชั่วโมงช่วยกระตุ้นการสร้างกล้ามเนื้อได้ดี ขนาดที่แนะนำคือ 20–40 กรัม หรือ 0.25–0.4 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กก. ต่อมื้อ

น้ำหนักตัว0.25 g/กก.0.4 g/กก.ตัวอย่างกับข้าวที่ได้ใกล้เคียง
50 กก.13 g20 gซุปมิโซะไก่นุ่ม 100 kcal โปรตีน 20 g
60 กก.15 g24 gไก่นุ่มผัดพริกแกง 130 kcal โปรตีน 25 g
70 กก.18 g28 gลาบไก่ 150 kcal โปรตีน 28 g
80 กก.20 g32 gไก่ย่างโคชูจัง 170 kcal โปรตีน 32 g
โปรตีนต่อมื้อ = น้ำหนักตัว × 0.25–0.4 g ตามจุดยืนของ ISSN ปี 2017 ปัดเป็นจำนวนเต็ม กับข้าวเป็นเมนูจริงของ Cleanfit ยังไม่รวมข้าว

คาร์บหลังออกกำลังกายสำคัญมากถ้าต้องฝึกอีกรอบในวันเดียวกัน ISSN แนะนำให้เติมเร็วราว 1.2 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กก. ต่อชั่วโมง เมื่อมีเวลาพักไม่ถึง 4 ชั่วโมง คนที่ออกกำลังกายวันละรอบ กินข้าวในมื้อถัดไปตามปกติก็พอ

ไม่ต้องรีบจนลนลาน งานรวมผลของ Schoenfeld และคณะ ปี 2013 พบว่าเมื่อคุมปัจจัยอื่นแล้ว เวลาที่กินโปรตีนรอบการฝึกไม่ได้ทำให้ผลต่างกัน โปรตีนรวมทั้งวันสำคัญที่สุด

อาหารคนออกกำลังกาย ทั้งวันควรกินยังไง?

แนวทางร่วมปี 2016 วางโปรตีนสำหรับคนออกกำลังกายไว้ที่ 1.2–2.0 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กก. ต่อวัน คาร์บ 3–10 กรัมต่อกิโลกรัมตามความหนักของการฝึก และไขมันราว 20–35% ของพลังงานทั้งวัน ช่วงคาร์บกว้างแบบนี้เพราะขึ้นกับว่าฝึกหนักและนานแค่ไหน คนที่ออกกำลังกายเพื่อสุขภาพไม่ต้องกินคาร์บมากเท่านักกีฬา

ตัวอย่างวันที่ออกกำลังกายตอน 6 โมงเย็น

  • 07:00 เช้า ไข่ต้ม 2 ฟองกับข้าวสวย 1 ทัพพี
  • 12:00 กลางวัน ไก่เทอริยากิ 190 kcal โปรตีน 34 g กับข้าวสวย 2 ทัพพีและผัก
  • 16:00 ของว่าง กล้วย 1 ลูก
  • 18:00 ออกกำลังกาย
  • 19:30 เย็น ต้มข่าไก่นุ่ม 150 kcal โปรตีน 31 g กับข้าวสวยและผัก

ปรับปริมาณข้าวให้เข้ากับพลังงานที่ควรได้ต่อวัน หาตัวเลขของตัวเองได้ที่เครื่องคำนวณ TDEE และแหล่งโปรตีนอื่นๆ ดูได้ที่อาหารที่มีโปรตีนสูง

อาหารหลังออกกำลังกาย กินเยอะได้ไหม ถ้าหิวมาก?

หิวมากหลังออกกำลังกายเป็นเรื่องปกติ แต่พลังงานที่ใช้ไปมักน้อยกว่าที่คิด คิดจากค่า MET ของ Compendium of Physical Activities ปี 2024 สำหรับคนหนัก 60 กก.

  • เล่นเวทหลายท่า 45 นาที (3.5 MET): 3.5 × 60 × 0.75 = ราว 158 kcal
  • วิ่ง 8.0–8.4 กม./ชม. 30 นาที (8.5 MET): 8.5 × 60 × 0.5 = ราว 255 kcal
  • เดินเร็ว 5.6–6.3 กม./ชม. 30 นาที (4.8 MET): 4.8 × 60 × 0.5 = 144 kcal

วิธีที่ไม่ทำให้ส่วนต่างหายไปคือให้มื้อหลังออกกำลังกายเป็นหนึ่งในมื้อหลักของวัน ไม่ใช่มื้อเพิ่ม ถ้ายังหิว เติมผักและโปรตีนก่อนของหวาน เช็คพลังงานของอาหารที่ชอบได้ที่เช็คแคลอรี่อาหาร

ไม่มีเวลาทำอาหารหลังออกกำลังกาย ทำยังไงดี?

หลังออกกำลังกายตอนเย็นเป็นช่วงที่หิวและเหนื่อยที่สุด ถ้าไม่มีอะไรรอไว้ มักจบที่ของทอดหรือของหวาน มีกับข้าวโปรตีนสูงแช่ช่องฟรีซไว้ อุ่นแล้วกินได้เลย

กับข้าวของ Cleanfit แช่แข็งในซองสุญญากาศ เก็บในช่องฟรีซได้ 120 วัน อุ่นด้วยไมโครเวฟ 800 วัตต์ ตัดปากถุงแล้วอุ่นทั้งถุง เมนูไก่จากแช่แข็งแบบรองน้ำใช้ราว 5:30–6:00 นาที ดูเวลาแต่ละเมนูได้ที่วิธีอุ่นอาหาร

ทุกเมนูออกแบบโดยนักโภชนาการ ไม่ใช้น้ำมัน ไม่ใส่ผงชูรสและน้ำตาล ผ่านมาตรฐาน อย. บอกแคลอรี่และโปรตีนทุกมื้อ เลือกเมนูเองได้ทุกมื้อ

คำถามที่พบบ่อย

ออกกำลังกายตอนเช้าท้องว่าง ได้ไหม?

ได้ถ้าร่างกายไหว งานทดลองของ Schoenfeld และคณะ ปี 2014 พบว่าทำคาร์ดิโอตอนท้องว่างหรือหลังกิน ลดไขมันได้ไม่ต่างกัน ถ้าหน้ามืดหรือไม่มีแรง กินคาร์บย่อยง่ายเล็กน้อยก่อน เช่น กล้วยครึ่งลูก

หลังออกกำลังกาย ต้องกินภายใน 30 นาทีไหม?

ไม่จำเป็น ISSN ระบุว่าโปรตีนตั้งแต่หลังฝึกจนถึงราว 2 ชั่วโมงช่วยได้ดี และยอดโปรตีนรวมทั้งวันสำคัญกว่าเวลาที่กิน

หลังออกกำลังกาย กินข้าวได้ไหม ถ้าอยากลดน้ำหนัก?

กินได้ คาร์บช่วยเติมพลังงานที่กล้ามเนื้อใช้ไป ขอให้รวมอยู่ในพลังงานต่อวันที่วางไว้ ข้าวสวย 1 ทัพพีราว 80 kcal ตามรายการอาหารแลกเปลี่ยนไทย

ก่อนออกกำลังกาย ควรดื่มน้ำเท่าไหร่?

ACSM แนะนำให้ดื่มน้ำให้พอตั้งแต่หลายชั่วโมงก่อนออกกำลังกาย และระหว่างเล่นไม่ควรเสียน้ำจนน้ำหนักตัวลดเกิน 2% เหงื่อแต่ละคนออกไม่เท่ากัน ลองชั่งน้ำหนักก่อนและหลังเล่นดู

กินกล้วยก่อนออกกำลังกาย ดีไหม?

ดี กล้วยหอมขนาดกลางมีคาร์บราว 27 กรัม พลังงานราว 105 kcal ตาม USDA ย่อยง่าย พกสะดวก กินก่อนออกกำลังกายไม่ถึงชั่วโมงก็ได้ ถ้าท้องไม่ไว

แชร์บทความนี้ LINE Facebook

เขียนโดยทีม Cleanfitตัวเลขแคลอรี่และโปรตีนของแต่ละเมนู Cleanfit มาจากระบบสั่งซื้อของร้าน ตัวเลขอาหารทั่วไปอ้างอิงแหล่งที่ระบุในบทความ

ลองสั่งดูสักแพ็กไหม?

เลือกเมนูเองได้ทุกมื้อ เริ่มมื้อละ 44 บาท ทุกมื้อบอกแคลอรี่และโปรตีน ส่งได้ทั่วประเทศ

เริ่มสั่งซื้อบนเว็บ
หรือปรึกษาแอดมินทางแชท
เลือกแพ็กเกจและเมนู